SINH NĂNG LƯỢNG - DƯỠNG TƯƠNG LAI

Nóng” vấn đề thủy điện (17/06/2013)





Trồng rừng thay thế các diện tích đã “nhường” để xây thủy điện, đền bù tái định cư, kiểm tra độ an toàn của thủy điện… là những vấn đề liên quan đến thủy điện được Bộ trưởng Bộ Công Thương Vũ Huy Hoàng giải trình trước Quốc hội chiều 12/6.

Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng cho biết: Về Thuỷ điện Đồng Nai 6 và 6A, hiện nay dự án đang trong giai đoạn được Bộ Tài nguyên và Môi trường đánh giá báo cáo về tác động môi trường. Tuy nhiên, nếu hai dự án có tác động xấu đến môi trường và ảnh hưởng lớn đến Vườn quốc gia Cát Tiên, chắc chắn Chính phủ sẽ kiến nghị với Quốc hội không xem xét.
Hiện nay, các dự án thủy điện đã sử dụng một diện tích rừng khá lớn để phục vụ làm hồ. Theo quy định, dự án lấy bao nhiêu diện tích đất rừng thì phải trồng bù lại chừng đó. Tuy nhiên, trên thực tế, việc thực hiện còn rất hạn chế. Nguyên nhân thứ nhất là một số chủ đầu tư chưa nghiêm túc trong việc thực hiện. Nguyên nhân thứ hai là quỹ đất để cho các chủ đầu tư này có thể trồng rừng hoặc phối hợp với địa phương trồng rừng bù lại ở nhiều nơi không đủ. Chính vì vậy, vừa qua, cùng với Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Tài nguyên Môi trường, Bộ Công Thương đã có kiến nghị Chính phủ xem xét cho phép áp dụng cơ chế ở những địa bàn có dự án triển khai nhưng không có quỹ đất để trồng rừng có thể tìm quỹ đất cũng ở địa phương đó nhưng nằm ở địa bàn khác để thay thế. Thứ hai, nếu như quỹ đất trồng rừng tập trung không có thì có thể giao kinh phí trồng rừng bổ sung cho địa phương để địa phương phân bổ trồng rừng phân tán, bù lại diện tích đất rừng đã mất. “Tôi cho rằng cùng với những chính sách sắp tới và những chính sách hiện có, đặc biệt là thái độ kiên quyết của chúng ta đối với việc trồng bù các diện tích rừng bị mất thì thời gian tới sẽ khắc phục được tình trạng này” - Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng nhấn mạnh.
Riêng về các chính sách trong đền bù, tái định cư công trình thủy điện, vừa qua, Chính phủ đã xem xét và quyết định bổ sung cho Dự án tái định cư của Thủy điện Sơn La. Cụ thể, đối với Thủy điện Sơn La, trước đây, Thủ tướng Chính phủ đã có Quyết định số 801/QĐ-TTg ngày 4/6/2010 phê duyệt Quy hoạch tổng thể di dân tái định cư với tổng mức đầu tư là 20.293 tỷ đồng. Hiện nay, Thủ tướng Chính phủ đã giao Bộ Kế hoạch và Đầu tư thẩm định để bổ sung 4.437 tỷ đồng vào tổng mức đầu tư của dự án, đồng thời giao Bộ Tài chính chủ trì nghiên cứu để  bổ sung 1.373 tỷ đồng hỗ trợ các hộ dân có đất sản xuất bị thu hồi với mức 48 triệu đồng/ha. Thủ tướng Chính phủ cũng đã giao Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn xây dựng Đề án “Ổn định dân cư, phát triển kinh tế xã hội vùng tái định cư Thuỷ điện Sơn La” để thực hiện từ năm 2015 sau khi hoàn thành dự án di dân tái định cư.
Về kiểm định an toàn đập thủy điện, đến hết ngày 31/5/2013, tổng số đập thủy điện đến kỳ phải kiểm định là 111 đập, trong đó 63 đập đã được kiểm định xong, 18 đập đang được kiểm định và 30 đập chưa kiểm định (chủ yếu là các đập thủy điện nhỏ, ngoài Tập đoàn Điện lực Việt Nam). Bên cạnh đó, đến nay có 48 đập thủy điện đã được cắm mốc chỉ giới vùng phụ cận bảo vệ đập trên tổng số 266 công trình thủy điện đã vận hành. Ngoài ra,Đoàn kiểm tra công tác quản lý an toàn đập tại một số nhà máy thủy điện đang đi kiểm tra đợt 1, đợt 2 và đợt 3 tại 7 tỉnh Hà Giang, Lào Cai, Lai Châu, Sơn La, Đắk Nông, Đắk Lắk và Gia Lai về hiện trạng công tác quản lý an toàn đập tại các thủy điện trên địa bàn và đề nghị UBND các tỉnh tích cực đôn đốc, giám sát kiểm tra việc thực hiện công tác quản lý an toàn đập. Dự kiến, đến giữa tháng 6/2013, đoàn sẽ tiếp tục kiểm tra và làm việc với UBND ba tỉnh Lâm Đồng, Bình Phước và Quảng Nam. Bộ Công Thương đang tiếp tục đôn đốc các chủ đập khẩn trương tổ chức thực hiện công tác kiểm định an toàn đập, cắm mốc giới phạm vi vùng phụ cận bảo vệ đập với mục tiêu đến hết năm 2013, tất cả các đập đến kỳ kiểm định đều được kiểm định theo quy định.
Riêng với dự án Thủy điện Sông Tranh 2, từ ngày 1/1/2013 đến nay, các máy đo của Viện Vật lý địa cầu ghi nhận được 6 trận động đất, các trận lớn nhất ghi được vào ngày 7/3 là 3,9 độ Richter và ngày 7/4 là 3,8 độ Richter. Sau các trận động đất, trên đập Thủy điện Sông Tranh 2 không có hiện tượng bất thường nào. Ngày 2/6/2013, tổng lưu lượng thấm qua thân đập đo được là 2,98l/s ứng với mực nước hồ 140,15 m, nhỏ hơn giá trị cho phép (12,5 l/s) và ổn định kể từ sau khi chống thấm xong đến nay.
Hiện nay, Bộ Công Thương đang hoàn thiện hồ sơ để trình Văn phòng Chính phủ thẩm định dự thảo Nghị định quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực điện lực, an toàn đập thủy điện, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả./.